Küresel çaptaki terör örgütlerinden en basit suçlulara kadar birçok kesim sosyal medyayı bir araç olarak kullanıyor. Suç işleme kastı olmasa da kullanıcıların yaptıkları paylaşımlar ve diğer sosyal medya aktivitelerinin de suç oluşturabileceği görülüyor.

Sosyal medya aracılığı ile işlenen suçların dijital ortamda gerçekleşmesi ve bu alanın kriminoloji açısından yeni bir alan olması suçların ve suçluların tespitini oldukça zorlaştırıyor. Sosyal medya yoluyla işlenen suç oranlarının azaltılması için, kullanıcıların bu konularda medya organları yoluyla bilgilendirilmesi, kamu spotları hazırlanması ve sosyal medya okuryazarlığı dersinin ilköğrenimden itibaren müfredata konulmasının faydalı olacağı düşünülüyor.

“Dijisosyal alan suçlular için cazip bir yer haline geldi”

Facebook, Twitter, İnstagram aracılığıyla en fazla işlenen suç türleri sırasıyla hakaret, özel hayatın gizliliğini ihlal, verilerin hukuka aykırı olarak ele geçirilmesi, tehdit ve dolandırıcılık olduğu tespit edilmiştir. Terör örgütü propagandası yapma, cinsel taciz, Cumhurbaşkanı’na hakaret, şantaj, müstehcenlik ve kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçları ise sosyal medya aracılığı ile işlenen diğer önemli suç türleridir.

En düşük oranlarda ise; uyuşturucu madde kullanımını özendirme, suç işlemeye tahrik, özel işaret ve kıyafetleri usulsüz kullanmak, bilişim sistemleri banka ve kredi kartlarının yasa dışı kullanımı yöntemiyle dolandırıcılık gibi suçlar işlenmiştir.

“Sosyal medya mağdurların kandırılma platformu olarak kullanılıyor”

Sosyal medya araçlarında kullanıcılar en mahrem konulardan, sıradan olaylara kadar her türlü paylaşımı yapıyor ve paylaşımları takip eden suçlular kişilerin evlerinde ne gibi değerli eşya olduğunu tespit ederek bu kişilerin evde bulunmadığı zamanlarda yapılan paylaşımlardan tespit ederek ev soygunları için fırsat kolluyor.

Birçok suç doğrudan sosyal medya ortamında işlenmese dahi, sosyal medya bir tanışma ve mağdurların kandırılma platformu olarak kullanılıyor. Sosyal medya aracılığıyla tanışıp sonrasında yüz yüze gerçekleştirilen buluşmalar neticesinde içlerinde çocukların ve kadınların da olduğu bazı kişiler kaçırılarak cinsel saldırıya uğruyor veya öldürülüyor.

“Sosyal medyada mahremiyet en temel problemlerden birisi”

Sosyal medya kullanıcıları kişisel bilgilerini ve en mahrem görüntülerini ağ sağlayıcı şirketler tarafından kaydedilmesine izin veriyor. Tanımadığımız kişiler veya şirketler tarafından depolanan büyük veriler gizlilik açısından endişe kaynağı haline geldi. Sosyal ağlarda depolanan veriler insanlar öldükten sonra bile onların geride bıraktıkları aile fertleri aleyhinde bir tehdit unsuru olarak kullanılma potansiyeli taşıyor.

Facebook 2019 yılında 87 milyon civarında kullanıcı bilgilerini başka bir şirketle paylaştığını itiraf etmişti. Wall Street Journal, mahremiyeti kötüye kullandığı ve kullanıcıların kişisel verilerini reklam şirketlerine sattığı için Facebook’u eleştirdi. Almanya Tüketici Bakanı da Facebook’u protesto etmek amacıyla hesabını kapattı.

“Sosyal medyada otoritenin olmayışı suçlular tarafından suiistimal ediliyor”

Sosyal medya aracılığıyla işlenen suçlar doğrudan veya dolaylı gerçekleşiyor. Hakaret, tehdit, özel hayatın gizliliğini ihlal, cinsel taciz gibi suçlar doğrudan sosyal medyada işleniyor. Sosyal medyanın suça zemin oluşturduğu dolaylı yoldan işlenen suçlar ise hırsızlık, cinsel saldırı ve dolandırıcılık gibi suçlardır. Sosyal medyada işlenen ve toplum vicdanını yaralayan bazı suçlar sosyal medyada tepki çektiğinde, kullanıcılar kolluk kuvvetlerini, yargı mensuplarını ve politikacıları etiketliyor.

“Terör örgütleri denetim güçlüğünü fırsata çeviriyor”

Sosyal medyanın sadece sıradan insanların kullandığı bir araç olmayıp, terör örgütlerinin de propaganda ve eleman temin etme amacıyla kullandığı bir mecra haline geldi. Sosyal medyada denetim güçlüğü, terör örgütlerince bir fırsat olarak görülüyor ve propaganda aracı olarak kullanılıyor. Yerel bazlı kitlesel hareketler sosyal medya aracılığıyla küresel bir boyuta taşınarak tehlikeli bir noktaya ulaşıyor. Terör örgütü propagandasının sosyal medya aracılığıyla yapılması Türkiye’de de yaygın olarak işlenen suçlar arasında.